सेवानिवृत्तीदरम्यान नियमित उत्पन्न शोधत आहात? येथे गुंतवणुकीचे काही पर्याय आहेत

निवृत्त व्यक्ती किंवा निवृत्तीच्या जवळ असलेल्या ंची मुख्य चिंता ही असते की एकदा त्यांचे निश्चित वेतन उत्पन्न थांबले की नियमित उत्पन्न कसे मिळवायचे. अनेक जण निवृत्तीनंतर निवृत्तीची साधने न जगण्यासाठी धडपडत असतात. मात्र, २०२३ हे महागाईच्या दैनंदिन बचत आणि खर्चावर होणाऱ्या परिणामांचा सामना करण्याचे वर्ष असल्याने निवृत्तांना नंतरच्या काळात आरामात जगण्यासाठी पेन्शनचे उत्पन्न पुरेसे ठरणार नाही.

बजेटवर निवृत्त होणे हे अनेकांसाठी, विशेषत: ठराविक उत्पन्नावर जगणाऱ्यांसाठी आनंददायी असते; तथापि, स्मार्ट सेवानिवृत्तीच्या नियोजनामुळे आपण कदाचित आरामदायक सेवानिवृत्त जीवन जगू शकाल. . सेवानिवृत्तीनंतर, लोकांमध्ये सामान्यत: जोखीम घेण्याची भूक कमी असते आणि उत्पन्नाच्या स्थिर स्त्रोतासाठी शुद्ध बाजाराशी संबंधित उत्पादने घेणे धोकादायक ठरू शकते. त्याऐवजी, आपण कमी जोखीम असलेल्या गुंतवणुकीच्या मार्गांबद्दल.

सध्या अर्थव्यवस्थेत असलेले एच आयजीएच-व्याज दर निवृत्तांना कमी ते मध्यम पातळीची जोखीम असलेल्या स्थिर उत्पन्न उत्पादनांमध्ये गुंतवणूक करून चांगला नफा कमावण्याची संधी देऊ शकतात. तरीही, निवृत्त व्यक्तींना नियमित उत्पन्न देणारा गुंतवणुकीचा पर्याय शहाणपणाने निवडण्यासाठी थोडी काळजी घेणे आवश्यक आहे. त्यासाठी मी तुला मदत करतो...

एखाद्या व्यक्तीला निवृत्तीनंतर कर्मचारी भविष्य निर्वाह निधी (ईपीएफ), ग्रॅच्युइटी इत्यादींसह विविध सेवा-समाप्ती देयके मिळू शकतात. या देयकांमध्ये मोठी रक्कम जमा होते. एकदा तुमचे नियमित मासिक उत्पन्न संपले की, निवृत्ती निधी हा पैशाचा पवित्र बादला आहे, असे म्हटल्यास वावगे ठरणार नाही. तथापि, आपण या कोषातून चुका करू शकत नाही.

आपल्या निवृत्तीमध्ये दोन प्रमुख उद्दीष्टे असतात; पहिले म्हणजे नियमित उत्पन्न मिळावे आणि दुसरे म्हणजे तुमचे आयुर्मान लक्षात घेता तुमचा निवृत्ती निधी २०-३० वर्षे टिकला पाहिजे. लक्षात ठेवा, निवृत्तीनंतर, आपण निश्चित उत्पन्नाचा स्त्रोत गमावतो, बीयूटी आपला खर्च चालू राहील आणि वयानुसार वाढू शकतो, विशेषत: वैद्यकीय खर्च. अशा प्रकारे, आनंदी निवृत्तीसाठी निवृत्तीच्या मार्गांमध्ये योग्य गुंतवणूक करणे महत्वाचे आहे.

येथे उपलब्ध स्थिर-उत्पन्न गुंतवणूक पर्यायांची यादी आहे जी आपल्याला आपल्या सेवानिवृत्तीची उद्दीष्टे पूर्ण करण्यात मदत करू शकते:

1. ज्येष्ठ नागरिक बचत योजना (एससीएसएस)

ज्येष्ठ नागरिक बचत योजना (एससीएसएस) ही निवृत्तांसाठी ची योजना आहे.

एलिगी - 60 वर्षांवरील व्यक्ती किंवा सेवानिवृत्त व्यक्ती एन एससीएसएस खाते उघडू शकतात. आपण एकापेक्षा जास्त एससीएसएस खाते उघडू शकता, एकतर आपल्याएसईएलएफद्वारे किंवा आपल्या जोडीदारासह संयुक्त खाते . आपण अधिकृत बँकेच्या शाखेत किंवा पोस्ट ऑफिसमध्ये एससीएसएस खाते उघडू शकता. अनिवासी भारतीय (एनआरआय) आणि हिंदू अविभक्त कुटुंबे (एचयूएफ)एन एससीएसएस खाते उघडण्यास पात्र नाहीत.

गुंतवणुकीची रक्कम - किमान ठेव १,००० रुपये आणि जास्तीत जास्त ३० लाख रुपये आहे. १,००० रुपयांच्या पटीत ठेवी करता येतील. तुम्ही ज्येष्ठ नागरिक आहात म्हणून तुम्ही 15 लाख रुपयांची गुंतवणूक करू शकता आणि जर तुमचा जोडीदारही ज्येष्ठ नागरिक असेल तर त्यांच्या पर्मनंट अकाउंट नंबर (पॅन) अंतर्गत आणखी 15 लाख रुपयांची गुंतवणूक केली जाऊ शकते .

रिटर्न ऑन आयइन्व्हेस्टमेंट - एससीएसएस खाते उघडणाऱ्या व्यक्तींना सरकारने ठरवून दिलेल्या दराने मूळ जमा रकमेवर व्याज मिळते . त्यांना त्यांच्या जमा रकमेवर त्रैमासिक व्याज मिळेल. प्रत्येक वर्षी एप्रिल, जुलै, ऑक्टोबर आणि जानेवारी या पहिल्या तारखेला एखाद्या व्यक्तीच्या खात्यात व्याज जमा केले जाईल. आर्थिक वर्ष 2023-24 च्या पहिल्या तिमाहीसाठी व्याजदर 8.2 टक्के आहे.

मॅच्युरिटी - एससीएसएसचा मॅच्युरिटी पीरियड 5 वर्षांचा असतो. तथापि, व्यक्ती अर्ज सादर करून परिपक्वतेचा कालावधी आणखी 3 वर्षांसाठी वाढवू शकतात, जो चौथ्या वर्षी दिला जावा.

कर निहितार्थ - ठेवीदाराच्या हातात व्याज करपात्र असते. एससीएसएसमध्ये गुंतवणुकीसाठी ज्येष्ठ नागरिकांना एसकलम ८० सी अंतर्गत दीड लाख रुपयांपर्यंत वजावट मिळू शकते.

Join Now: PersonalFN is now on Telegram. Join FREE Today to get 'Daily Wealth Letter' and Exclusive Updates on Mutual Funds

2. पोस्ट ऑफिस एमऑन्थली आयएनकोमे एसकेम (पीओएमआयएस)

टीएचआयएस योजना जवळजवळ सर्व भारतीय घरगुती घरांमध्ये, विशेषत: मोठ्या पिढ्यांमध्ये लोकप्रिय आहे. पोस्ट ऑफिस गुंतवणूकदारांना मासिक उत्पन्न योजना प्रदान करते जिथे ते व्याज देयके प्राप्त करू शकतात.

पात्रता - एक पीओएमआयएस खाते वैयक्तिक किंवा संयुक्तपणे उघडले जाऊ शकते आणि 10 वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या अल्पवयीन किंवा अल्पवयीन मुलाच्या वतीने काम करणारे पालक त्यांच्या नावाने पीओ एमआयएस खाते उघडू शकतात. नावाप्रमाणेच तुम्ही कोणत्याही पोस्ट ऑफिसमधून या योजनेत गुंतवणूक करू शकता.

इन्व्हेस्टमेंट एमाउंट - हे खाते सुरू करण्यासाठी कमीत कमी 1,000 रुपये आणि 1,000 रुपयांपेक्षा जास्त रक्कम वापरली जाऊ शकते. संयुक्त खात्यात ९ लाख रुपयांपर्यंत रक्कम असू शकते, तर एका खात्यासाठी जास्तीत जास्त ४.५ लाख रुपये शिल्लक ठेवता येतात. संयुक्त खात्यात प्रत्येक जॉइंट होल्डरच्या गुंतवणुकीचा समान हिस्सा असतो.

गुंतवणुकीवरील परतावा - या योजनेवर आर्थिक वर्ष २०२३-२४ च्या पहिल्या तिमाहीसाठी दरमहा (प्रत्येक महिन्याच्या शेवटी) ७.४० टक्के व्याज दिले जाते. व्याजाची रक्कम ठेवीदारांच्या बचत खात्यात किंवा इलेक्ट्रॉनिक क्लिअरन्स सेवेद्वारे स्वयं-जमा केली जाऊ शकते.

मॅच्युरिटी - पीओएमआयएसचा कालावधी ५ वर्षांचा असतो. खाते उघडल्याच्या तारखेपासून पाच वर्षांनंतर बंद केले जाऊ शकते. मात्र, एक वर्षापूर्वी मुदतपूर्व बंद करण्यास परवानगी नाही. त्याचप्रमाणे १ ते ३ वर्षे खाते बंद केल्यास मूळ रकमेतून २ टक्के आणि ३ ते ५ वर्षांसाठी १ टक्के रक्कम वजा केली जाते . मुदतपूर्तीच्या कालावधीपूर्वी ठेवीदाराचे निधन झाल्यास एनओमिनीज दावा दाखल करू शकतात.

करभार - ठेवीदाराच्या हातात व्याज करपात्र असते.

3. प्रधानमंत्री वय वंदना योजना (पीएमडब्ल्यूवीवाई)

ज्येष्ठ नागरिक आणि सेवानिवृत्तांना नियमित उत्पन्न देणारी गुंतवणूक योजना म्हणून २०१७ मध्ये टीएच सुरू करण्यात आली होती. प्रधानमंत्री वय वंदना योजना (पीएमव्हीव्हीवाय) एससीएसएससारखे जोखीम-मुक्त साधन आहे

पात्रता - ६० वर्षांवरील व्यक्ती या योजनेत सहभागी होण्यास पात्र आहेत.

गुंतवणूक एमाऊंट - वार्षिक पेन्शन पर्यायांतर्गत व्यक्ती किमान 1,56,658 रुपये (12,000 रुपये वार्षिक पेन्शनसाठी) ते कमाल 14,49,086 रुपये (1,11,000 रुपये वार्षिक पेन्शन) खरेदी किंमत भरून योजना खरेदी करू शकतात. मासिक पर्यायाच्या बाबतीत, किंमत 1,62,162 रुपये (12,000 रुपये वार्षिक पेन्शन) ते 15 लाख रुपये (1,11,000 रुपये वार्षिक पेन्शन) पर्यंत आहे. ज्येष्ठ नागरिकाने पीएमव्हीव्हीवाय योजनेअंतर्गत घेतलेल्या सर्व पॉलिसींची एकूण रक्कम १५ लाख रुपयांपेक्षा जास्त असू शकत नाही.

गुंतवणुकीवर परतावा - या पॉलिसीवर वार्षिक ७.४% व्याज मिळते. येथे, आपल्याकडे मासिक, त्रैमासिक, सहामाही किंवा वार्षिक पेआउट पर्याय आहेत.

परिपक्वता - प्रधानमंत्री वय वंदना योजनेचा कालावधी १० वर्षांचा असतो.

कर ाचा परिणाम - प्राप्त पेन्शनरकमेवर करदात्याला लागू असलेल्या कर स्लॅबनुसार कर आकारला जातो. पीएमव्हीव्हीवाय खरेदी करणारा ज्येष्ठ नागरिक एसकलम ८० सी अंतर्गत ठेव रकमेवर १,५०,० रुपयांपर्यंत वजावट ीचा दावा करण्यास पात्र आहे.

याशिवाय विविध कॉर्पोरेट आणि बँकेच्या मुदतठेव योजना आहेत ज्या तुम्हाला नियमित मासिक उत्पन्न देतात. पूर्वी मुदत ठेवी महागाईच्या दरापेक्षाही चांगला परतावा देऊ शकत नव्हत्या , डीएफडीवरील कमी व्याजदर हे ज्येष्ठ नागरिकांसारख्या लोकांसाठी प्रचंड आर्थिक तणावाचे कारण होते ज्यांचे नियमित उत्पन्नाचे प्राथमिक स्त्रोत एफडीमधून येतात. तथापि, बँका आणि एनबीएफसी (नॉन-बँकिंग वित्तीय संस्था) आता सेवानिवृत्तांना विचारात घेऊ शकतील असे चांगले व्याज दर देऊ करीत आहेत. तथापि, आपण जोखीम प्रोफाइल आणि गुंतवणुकीच्या क्षितिजासह आपल्या उपयुक्ततेच्या आधारे गुंतवणुकीच्या पर्यायांचे काळजीपूर्वक मूल्यांकन करणे आवश्यक आहे.

[सेवानिवृत्ती कॅल्क्युलेटर]

आपण पहा, आपल्या सूर्यास्ताच्या काळात नियमित उत्पन्न टिकवून ठेवण्यासाठी आपला निवृत्ती निधी कोठे गुंतवायचा हे ठरविताना, आपल्या नियमित दैनंदिन खर्चासाठी आपल्याला किती उत्पन्न ाची आवश्यकता असेल हे ठरवणे आवश्यक आहे. एकदा ते स्थापित झाले की, आपण नियमित उत्पन्न मिळविण्यासाठी सरकार समर्थित गुंतवणूक परतावा तसेच व्हेरिएबल-रिटर्न साधनांचे योग्य मिश्रण तयार करू शकता.

MITALI DHOKE is a Research Analyst at PersonalFN. She is an MBA (Finance) and a post-graduate in commerce (M. Com). She focuses primarily on covering articles around mutual funds including NFOs, financial planning and fixed-income products. Mitali holds an overall experience of 4 years in the financial services industry.

She also actively contributes towards content creation for PersonalFN’s social media platforms in the endeavour to educate investors and enhance their financial knowledge.

Disclaimer: सिक्युरिटीज मार्केटमध्ये गुंतवणूक करणे बाजारातील जोखमीच्या अधीन आहे, गुंतवणूक करण्यापूर्वी सर्व संबंधित कागदपत्रे काळजीपूर्वक वाचा.